Elazığ’ın kent kimliğinin ve kent kültürünü oluşturan ortak hafızasının en önemli unsurlarından biri olan tarihî Postane Binası, Diyarbakır Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu’nun 20 Nisan 2011 tarih ve 3865 sayılı kararı ile “I. Grup Korunması Gerekli Kültür Varlığı” olarak tescillenmişti. Tescil kararında da “Elazığ İli, Merkez, Sarayatik Mahallesi İstasyon Caddesi’nde bulunan, mülkiyeti Posta İşletmeleri Genel Müdürlüğü ve Türk Telekomünikasyon A.Ş. Genel Müdürlüğü’ne ait, tapunun 18 pafta, 268 ada, 28-29 parsellerinde kayıtlı, PTT Binası’nın, Elazığ’da Cumhuriyet Dönemi kamu mimarisinin ilk örneklerinden biri olarak özgün mimari niteliklere sahip olması nedeniyle ‘Korunması Gerekli Kültür Varlığı’ özelliği gösterdiğinden ötürü, 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu’nun Tespit ve Tescil ile ilgili 7. maddesi uyarınca tesciline, taşınmazın yapı grubunun I. Grup yapı olarak belirlenmesine, karar verildi.” denilerek Postane Binası’nın varlığı kurul kararında kayda geçmişti. Ayrıca tescil sonrası Postane Binası’nın özgün durumunu yaşatmak için restorasyon talebi oluşmuş ve sonuçta yine aynı kurul tarafından 28 Ağustos 2019 tarih ve 7042 sayılı karar ile rölövesi, 27 Eylül 2019 tarih ve 7161 sayılı karar ile de restitüsyon ve restorasyon kararı onaylanmıştı.
RESTORASYON PLANLAMASI VE 24 OCAK 2020 DEPREMİ
Tarihî ve tescilli Postane Binası’nın 2011’deki tescil sonrası başlayan restorasyon planlaması, 24 Ocak 2020’deki depremle yeni bir safhaya girmiş oldu, güçlendirme ve restorasyon yapılacağı söylenerek bu kez bina tamamen hizmete kapatıldı. Restorasyon planlamasında yaşanan 15 yıllık çilenin son durumu ise Diyarbakır Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu’nun 30 Temmuz 2026 tarih 12088 sayılı kararına şöyle yansıdı:
“Yapılan görüşmeler sonunda; Elazığ ili, Merkez, Çarşı Mahallesi, İstasyon Caddesi’nde bulunan, herhangi bir sit alanında kalmayan, mülkiyeti Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi’ne ait, tapunun 268 ada, 28 no’lu parselinde kayıtlı, I. grup yapı olarak tescilli PTT Merkez Müdürlüğü Hizmet binasına yönelik hazırlanan revize restorasyon projesinin; müdahale paftasının iletilmemesi, kesit ve planlar arasında uyumsuzlukların yer alması ve mahal isimlerinin bulunmaması nedeniyle uygun olmadığına, Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulu’nun 05.11.1999 tarih ve 660 sayılı ilke kararı çerçevesinde hazırlanacak revize restorasyon projesinin Kurulumuza iletilmesinin ardından konunun yeniden değerlendirilebileceğine karar verildi.”
CEVAP BEKLEYEN SORULAR VE YAPILMASI GEREKENLER
30 Temmuz 2026 tarihli ve 12088 sayılı kurul kararının ardından restorasyon planlamasının güncel durumu ve uygulamanın ne zaman başlayacağı açıklığa kavuşturulmayı bekliyor.
Tarihî ve tescilli Postane Binası’nın şehir yaşamında asli işlevine kavuşması için 2600 m²’lik proje alanındaki uygulama çalışmaları hangi aşamada? Revize restorasyon projesinin eksiklikleri giderilerek yeniden kurula sunuldu mu? Restorasyon ve güçlendirme için ödenek ayrıldı mı? Çalışmaların başlangıç ve öngörülen tamamlanma tarihi nedir?
PTT ve ilgili kurumların bu soruları cevaplamasının yanı sıra, 2027 bütçe hazırlıkları kapsamında Elazığ milletvekillerinin de girişimde bulunarak şehrin merkezinde bulunduğu alana “Postane Meydanı” diye isim veren bu tarihî ve tescilli mirasın restorasyonunu acilen somut bir yatırım ve uygulama programına dönüştürmesi gerekiyor.
