ÖNERİMİZ NET: MADEN İL OLSUN

MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin, yeni valilikler ve kamu teşkilatlarının bütçeye getireceği ek yükün de tartışılması gereken “100 il, 1000 ilçe” önerisinde Ergani’nin adı geçince, bizim yerel gündemde Maden’e de yol hazırlığı başladı. Oysa yayımlanan açıklamada Maden’in Ergani’ye bağlanacağına ilişkin bir düzenleme bulunmuyor.

Yeniden Refah Partisi Genel Başkan Yardımcısı ve Hukuk İşleri Başkanı Av. İbrahim Gök de basın kuruluşlarına yaptığı açıklamada, Elazığ’ın ilçelerinin başka bir ile bağlanması ihtimaline değinerek, “İlçelerimizi vermiyoruz. Sonuna kadar bu işin mücadelesini yapacağız. Elazığ’ı böldürmüyoruz, böldürmeyeceğiz.” ifadelerini kullandı.

Anlaşılan Maden’in bavulu hazırlanmış, Ergani’ye bileti kesilmiş de son anda fark edilmiş! İlçenin kendisine sorulsa muhtemelen “Ben bir yere gitmiyordum, siz nereden çıkardınız?” diyecek.

Şimdilik herkes rahat olabilir; Maden yerinde duruyor. Biraz da haritadan başımızı kaldırıp hesap makinesine bakalım.

Çünkü Bahçeli’nin 19 yeni il ve 78 yeni ilçe kurulmasını öngören önerisi konuşulurken, tartışma ilçelerin hangi tarafa bağlanacağına sıkışıyor. Yeni valiliklerin, müdürlüklerin ve yönetici kadrolarının kamu bütçesine getireceği sürekli harcama yükü ise aynı heyecanla sorulmuyor. Haritada sınırlar çizilirken, faturanın vatandaşın cebine nasıl yansıyacağı da konuşulmalı.

19 YENİ İL, YÜZLERCE YÖNETİM GÖREVİ

MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin “100 il, 1000 ilçe” önerisi, 19 yeni il ve 78 yeni ilçe kurulmasını öngörüyor. Bu önerinin hayata geçmesi, il düzeyinde yeni kamu teşkilatlarının oluşturulmasını da beraberinde getirecek.

Mevcut il teşkilatı modeli uygulandığında, yalnızca şu yedi başlıkta ortaya çıkacak görevlerin hesabı şöyle:

Kurumların müdür yardımcıları, şube müdürleri ve diğer çalışanları henüz bu hesapta yok. Bu tablo, il düzeyindeki görevleri gösteriyor; doğrudan yeni işe alınacak kişi sayısını göstermiyor.

Vali yardımcıları için de ayrı bir hesap gerekiyor. Her yeni ile altı vali yardımcısı verilmesi halinde 114 vali yardımcılığı görevi oluşur. Bu, kesinleşmiş bir kadro sayısı değil; mevcut teşkilat örneklerine dayanan bir senaryo. Güncel cetvelde Bartın için beş, Düzce için altı, Yalova için yedi vali yardımcısı öngörülüyor.

YALNIZCA İKİ KURUMDA 304 ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ GÖREVİ

Şube müdürlüklerinde ölçek daha da büyüyor.

Düzce İl Tarım ve Orman Müdürlüğündeki dokuz şubeli yapı, 19 yeni ilde uygulansa 171 şube müdürlüğü eder. Düzce Millî Eğitim Müdürlüğünün yayımladığı şemadaki yedi şube müdürü modeli uygulansa 133 şube müdürlüğü görevi daha ortaya çıkar. Yalnızca bu iki kurumun örnek hesabı 304’e ulaşıyor.

Çevre ve şehircilik, aile ve sosyal hizmetler, gençlik ve spor, kültür ve turizm, ticaret, sanayi, AFAD, SGK, İŞKUR ve valiliğin kendi birimleri bu örnek hesabın dışında.

Kuşkusuz mevcut ilçe teşkilatları dönüştürülebilir, personel nakli yapılabilir ve bazı görevler birlikte yürütülebilir. Ancak bütün bunlar, düzenlemenin maliyet hesabını açıklama gereğini ortadan kaldırmıyor.

MAKAMLARIN HESABI VAR, FATURANIN TABLOSU NEREDE?

Bahçeli, mevcut personelin, hizmet binalarının, araçların ve teknik altyapının yeni teşkilatlara aktarılacağını söylüyor. Düzenlemenin kamuya zorunlu bir maliyeti olacağını da kabul ediyor. Kamuoyunun önüne konulması gereken, bu aktarımın ardından kalacak net ek maliyettir.

Kaç ilave kadro açılacak? Kaç yeni yönetici görevlendirilecek? Bina, tadilat, donanım, araç ve işletme giderleri ne olacak? Kuruluş giderlerinin ardından her yıl bütçeden ne kadar para çıkacak?

Üstelik önerideki 78 yeni ilçenin teşkilatlanması da bu hesabın bir başka başlığı.

Vatandaş geçim hesabı yaparken, yeni makamların maliyeti de kuruşu kuruşuna hesaplanmalıdır. Kamu hizmetlerine erişimin kolaylaşacağı söyleniyorsa, bunun hangi ihtiyaç analizine dayandığı ve ne kadar harcamayla sağlanacağı gösterilmelidir.

Devleti makamlarla büyütüp vatandaştan tasarruf beklemek, yoksulluğa çare olmaz.

Milletin vergisiyle oluşturulacak her yeni makamın, millete sağlayacağı karşılık açıklanmalıdır. Kamu kaynaklarını sürekli genişleyen bir yönetim düzenini beslemeye ayırırken üretimin, istihdamın ve vatandaşın refahının nasıl büyüyeceği de anlatılmalıdır.

MADEN’İN VİLAYET GEÇMİŞİNİ HATIRLAYALIM…

Maden’in idari geçmişi, bugünkü tartışmaya ayrıca ışık tutuyor. Maden, Cumhuriyet’in ilk yıllarında bir vilayet merkeziydi.

Türk Tarih Kurumunun yayımladığı Şahin Yedek imzalı araştırmaya göre, bakır madenciliğinin kazandırdığı önem nedeniyle sancak merkezi 1876’da Maden’e taşındı. Cumhuriyet’in kuruluş döneminde ise merkezi Maden olan Ergani Madeni Vilayeti teşkilatlandı. Araştırma, 1923’te vali atanmasıyla belirginleşen bu yapının Maden merkez, Ergani ve Çermik kazalarından oluştuğunu aktarıyor.

Vilayetin valileri Ali Server Suner ve Ahmet Rifat Vona idi. Aynı araştırmada, 1925–1926 Devlet Salnamesine dayanılarak vilayetin nüfusu 85 bin 114 olarak veriliyor.

Bu vilayet yapısının kaldırılmasının hukuki dayanağı 30 Mayıs 1926 tarihli, 877 sayılı Teşkilâtı Mülkiye Kanunu. Kanunun ekindeki, ilçe haline getirilen vilayetler listesinde Maden de bulunuyor. Tarih araştırmasına göre bu düzenlemeyle Maden Elaziz’e, Ergani ve Çermik ise Diyarbakır’a bağlandı.

Bugün Maden’in nereye bağlanacağını konuşurken, geçmişte çevresini yöneten bir merkez olduğunu da hatırlamak gerekiyor.

MADEM HARİTA ÇİZİLİYOR, BİZİM DE BİR ÖNERİMİZ VAR!

Şayet kalkınmanın yolu haritada yeni sınırlar çizmekten geçiyorsa, bizim de tarihsel dayanağı bulunan bir karşı önerimiz hazır. Üstelik merkez aramakla uğraşmaya gerek yok; geçmişte valilik yapmış Maden orada duruyor!

Hazır ilçelerin bavulları da hazırlanmışken, yolun yönünü bir kez de Maden’e çevirelim. Alacakaya ve Arıcak’ı da bu yeni haritanın dışında bırakmayalım!

Biraz da tersinden konuşalım:

MADEN İL OLSUN; ERGANİ, DİCLE, EĞİL, ÇERMİK, HANİ, ALACAKAYA VE ARICAK MADEN’E BAĞLANSIN!